فعل: ثلاثي و رباعي است كه هريك مجرد و مزيد مي باشد.

تعريف:

ثلاثي مجرد: فعلي است كه از سه حرف اصلي تشكيل شده و هيچ حرف اضافي ديگري نداشته باشد.كتَبَ، يكتبونَ

ثلاثي مزيد: فعلي است كه علاوه بر سه حرف اصلي خود، يك يا چند حرف اضافه ديگري نيز داشته باشد. علّمَ، استَنْصَرَ

رباعي مجرد: فعلي است كه تنها از چهار حرف اصلي تشكيل شده و حرف اضافه نداشته باشد. مانند زلزَلَ

رباعي مزيد: فعلي است كه علاوه بر چهار حرف اصلي خود، حرف اضافي ديگري نيز داشته باشد. مانند: تَزلْزَل
توجه: ملاك در شناخت حرف اصلي از حروف زائد در فعل ثلاثي (ف ع ل) است، يعني حروفي كه در مقابل هر يك از اين حروف قرار بگيرند، اصلي مي باشند مانند: دَرَسَ بر وزن فَعَلَ.

نكته: ميزان در شناخت فعل مجرد از مزيد، صيغه شماره ۱ (ماضي مفرد مذكر غائب) مي باشد. يعني تمام صيغه ها را بايد به صيغه اول برگردانيم و در آن صيغه اگر علاوه بر حروف اصلي، حرف زائد باشد، مزيد است و گرنه مجرد مي باشد. مثلاً: فعل تَكْتُبونَ مجرد است زيرا صيغه ۱ آن كَتَبَ است.


 

اوزان ثلاثي مجرد

رديف

ماضي

مضارع

مثال

۱

فَعَلَ

يَفْعَلُ

جَلَسَ – يَجْلِسُ

يَفْعِلُ

ذَهَبَ – يَذْهَبُ

يَفْعُلُ

كَتَبَ – يكْتُبُ

۲

فَعِلَ

يَفْعِلُ

حَسِبَ – يَحْسَبُ <


 


 

 

منبع : رايا مىرسه

ارسال ديدگاه

لطفا نام خود را وارد كنيد! لطفا آدرس ايميل را صحيح وارد كنيد! لطفا پيام را وارد كنيد!